කැනඩාව සහ ඇමෙරිකා එක්සත් ජනපදය අතර වෙළෙඳ සහ දේශපාලන ක්ෂේත්‍රයන්හි පැනනැගී ඇති දැඩි මතභේදාත්මක තත්ත්වය හමුවේ, ඇමෙරිකානු රජය සහ එරට ආරක්ෂක අංශ සමඟ පැවැත්වීමට තිබූ දැවැන්ත ව්‍යාපාරික අවස්ථාවන්ගෙන් ඉවත් වීමට කැනේඩියානු කෘත්‍රිම බුද්ධි (AI) තාක්ෂණික සමාගමක් තීරණය කර තිබේ. ඔටාවා නුවර මුලස්ථානය කරගත් Caseway නමැති මෙම AI සමාගමේ ක්‍රියාකලාපයත් සමඟ, තාක්ෂණික යටිතල පහසුකම් සහ ආයෝජන සඳහා කැනඩාව තම අසල්වැසි ඇමෙරිකා එක්සත් ජනපදය මත තබා ඇති අධික පරායත්තතාව පිළිබඳව බරපතල සංවාදයක් නැවතත් මතුව ඇත.
නෛතික කටයුතු සහ රාජ්‍ය ආරක්ෂක ක්ෂේත්‍රය වෙනුවෙන් උසස් AI මෙවලම් නිර්මාණය කරන Caseway සමාගම ප්‍රකාශ කරන්නේ, තමන් මින් ඉදිරියට ඇමෙරිකානු වෙළෙඳපොළ වෙනුවට කැනඩාවේ දේශීය ආරක්ෂක අංශ කෙරෙහි වැඩි අවධානයක් යොමු කරන බවයි. ඊට අමතරව යුරෝපය සහ තායිවානය වැනි විදේශීය මිත්‍රශීලී වෙළෙඳපොළවල් තුළ නව ව්‍යාපාරික අවස්ථා සොයා යාමට ද ඔවුහු තීරණය කර සිටිති.
මේ පිළිබඳව අදහස් දක්වමින් Caseway සමාගමේ ප්‍රධාන විධායක නිලධාරී (CEO) අල් විජියර් (Al Vigier) සඳහන් කළේ, පවතින දේශපාලන වාතාවරණය හමුවේ මෙවැනි තීරණයකට එළඹීමට තමන්ට සිදුවූ බවයි.
“එක් පැත්තකින් ඇමෙරිකා එක්සත් ජනපදය අපේ රටට දැඩි ලෙස තර්ජනය කරමින් සිටිනවා. එවැනි වටපිටාවක ඔවුන් වෙත ගොස් ඔවුන්ගේ AI අවශ්‍යතාවලට සහාය දීමට මගේ සිත ඉඩ දෙන්නේ නැහැ,” යැයි විජියර් මහතා Global News නාළිකාව වෙත පවසා තිබේ.
එමෙන්ම, ඇමෙරිකානු ජනාධිපති ඩොනල්ඩ් ට්‍රම්ප් විසින් කැනඩාව ඇමෙරිකාවේ “51 වන ජනපදය” (51st state) බවට පත්කර ගත යුතු බවට වරින් වර කරනු ලබන ආන්දෝලනාත්මක ප්‍රකාශ ද මෙම තීරණය කෙරෙහි සෘජුවම බලපෑ බව ඔහු වැඩිදුරටත් අවධාරණය කළේය.
මෙම පියවර මගින් සමාගමට ලැබීමට තිබූ ඉතා විශාල මුල්‍යමය සහ ව්‍යාපාරික වර්ධන අවස්ථාවක් අහිමි වූ බව විජියර් පිළිගනී. ප්‍රමුඛ පෙළේ ජාත්‍යන්තර තාක්ෂණික සම්මේලනයකදී ආයෝජකයින් හමුවේ තම නිෂ්පාදන ඉදිරිපත් කිරීම සඳහා තේරී පත්වූ සමාගම් අට අතරට Caseway සමාගම ද ඇතුළත්ව තිබිණි. එම සම්මේලනය මගින් සමාගමේ ඉදිරි සංවර්ධන කටයුතු සඳහා විශාල ආයෝජනයක් ලබා ගැනීමට මග පෑදීමට නියමිතව තිබුණි.
“එය ඇත්තෙන්ම ඉතා දැවැන්ත අවස්ථාවක්. ලෝකයේ විශාලතම සමාගම් තම ව්‍යාපාර සඳහා අරමුදල් රැස්කර ගන්නේ මෙවැනි මාර්ගවලින්. ඒ හරහා ඩොලර් මිලියන 50 ක හෝ 100 ක වැනි විශාල ආයෝජන වට (funding rounds) ලබා ගැනීමට හැකියාව තිබුණා,” යැයි විජියර් පැවසීය.
නමුත්, ජාතික අභිමානය සහ ආචාරධර්ම මුල් කරගනිමින් එම විශාල මුල්‍යමය වාසිය අත්හැරීමට සමාගම පසුබට නොවීය.
Caseway සමාගමේ මෙම තීරණයත් සමඟ කැනඩාවේ මුළු මහත් කෘත්‍රිම බුද්ධි ක්ෂේත්‍රයම මුහුණ දී සිටින ප්‍රධාන දුර්වලතාවයක් යළිත් කරලියට පැමිණ ඇත. එනම්, කැනඩාවේ AI තාක්ෂණික ක්ෂේත්‍රයේ යටිතල පහසුකම් (Infrastructures) සඳහා තවමත් දකුණුදිග අසල්වැසියා වන ඇමෙරිකා එක්සත් ජනපදය මත දැඩි ලෙස රඳා පැවැතීමට සිදුවීමයි.
ටොරොන්ටෝ විශ්වවිද්‍යාලයේ නවෝත්පාදනය සහ තාක්ෂණික ප්‍රතිපත්ති පිළිබඳ විශේෂඥයෙකු වන ෂෝන් මුලින් (Sean Mullin) පෙන්වා දෙන්නේ, විශ්වාස කළ නොහැකි ඇමෙරිකානු පාලනයක් හමුවේ කැනඩාව තම ස්වාධීනත්වය තහවුරු කරගත යුතු බවයි.
“නොදන්නා හෝ විශ්වාසය තැබිය නොහැකි ඇමෙරිකානු පාලනයක් මත සම්පූර්ණයෙන්ම පරායත්ත නොවී සිටීමට අප වගබලා ගන්නේ කෙසේද යන්න දැන් ප්‍රධාන ප්‍රශ්නයයි,” යැයි මුලින් මහතා ප්‍රකාශ කරයි.
විශේෂයෙන්ම රාජ්‍ය සේවයේ සංවේදී තොරතුරු සහ රාජ්‍ය ආරක්ෂාවට අදාළ රහස්‍ය දත්ත සම්බන්ධයෙන් මෙම තත්ත්වය ඉතා තීරණාත්මක වේ. තම රටේ පාලනයට නතු නොවන වෙනත් රටක ක්ලවුඩ් (Cloud) පද්ධති හෝ AI මාදිලි හරහා මෙවැනි සංවේදී තොරතුරු හුවමාරු වීම ජාතික ආරක්ෂාවට තර්ජනයක් විය හැකි බව ඔහු වැඩිදුරටත් පෙන්වා දෙයි.
කැනඩා රජය විසින් කොන්ටම් පරිගණක, දත්ත මධ්‍යස්ථාන සහ විදුලි බල පද්ධතිය වැඩිදියුණු කිරීම සඳහා ආයෝජන කිරීමට පොරොන්දු වී තිබුණද, එවැනි දේශීය යටිතල පහසුකම් ගොඩනැගීමට වසර ගණනාවක් ගත වන අතර ඊට ඩොලර් බිලියන ගණනක අතිවිශාල පිරිවැයක් දැරීමට සිදුවනු ඇත.
ෂෝන් මුලින් මහතා සඳහන් කරන්නේ ඇමෙරිකාවේ OpenAI හෝ Anthropic වැනි දැවැන්ත AI සමාගම් කැනඩාව තුළ එක රැයකින් නිර්මාණය කිරීම ප්‍රායෝගික නොවන බවයි. ඒ වෙනුවට කැනඩාව කළ යුත්තේ ගෝලීය AI සැපයුම් දාමය (Supply chain) තුළ තමන්ට වඩාත්ම වටිනාකමක් එකතු කළ හැකි සුවිශේෂී ක්ෂේත්‍ර හඳුනාගෙන ක්‍රියා කිරීමයි. එමෙන්ම සියලුම කොටස් තනිව නිර්මාණය කිරීමට උත්සාහ නොකර යුරෝපය සහ තායිවානය වැනි මිත්‍රශීලී පාර්ශ්ව සමඟ එක්ව කටයුතු කිරීම වඩාත් සුදුසු බව ඔහු අවධාරණය කරයි.
Caseway සමාගම දැනටමත් මෙම උපායමාර්ගය අනුගමනය කරමින් සිටී. ඔවුහු ඇමෙරිකානු ආරක්ෂක කොන්ත්‍රාත්තු අත්හැර, කැනේඩියානු දේශීය ආරක්ෂක ක්ෂේත්‍රයට අදාළ AI මෙවලම් සකස් කිරීමටත්, යුරෝපීය සහ තායිවාන වෙළෙඳපොළවල් වෙත ව්‍යාපාර ව්‍යාප්ත කිරීමටත් කටයුතු කරති.
මේ අතර කැනේඩියානු ෆෙඩරල් රජය නිවේදනයක් නිකුත් කරමින් කියා සිටියේ, ගෝලීය වශයෙන් තරගකාරී සමාගම් ගොඩනැගීම සඳහා කැනේඩියානු ව්‍යවසායකයින්ට සිය රට අත්හැර යාමට සිදු නොවන පරිසරයක් නිර්මාණය කරන බවයි. ෆෙඩරල් AI අමාත්‍යාංශය පෙන්වා දෙන්නේ දේශීය AI සමාගම් නැංවීම සඳහා විශේෂ අරමුදල් වෙන්කර ඇති අතර, රජයම එම සමාගම්වල ප්‍රධාන පාරිභෝගිකයා (Anchor customer) ලෙස කටයුතු කිරීමට සැලසුම් කර ඇති බවයි.
කැනඩා රජය පළමු වතාවට රාජ්‍ය ආරක්ෂක ක්ෂේත්‍රය වෙනුවෙන් විශාල ප්‍රතිපාදන වෙන්කිරීම තමන්ට ලැබුණු හොඳ අවස්ථාවක් ලෙස Caseway ප්‍රධාන විධායක අල් විජියර් දකී.
“කැනඩා රජය පළමු වතාවට ආරක්ෂක ක්ෂේත්‍රය ගැන සැබෑ අවධානයක් යොමුකරමින් විශාල මුදලක් ඊට ආයෝජනය කරනවා. දේශීය තාක්ෂණික සමාගම්වලට සහාය වීම සඳහා රජයේ ප්‍රසම්පාදන ක්‍රියාවලිය (procurement process) කොපමණ ඉක්මනින් හා කාර්යක්ෂමව සිදුවන්නේද යන්න මැන බලන පරීක්ෂණයක් ලෙස මෙය හඳුන්වන්න පුළුවන්,” යැයි විජියර් පැවසීය.
ඇමෙරිකාව මත පවතින පරායත්තතාව අවම කරගනිමින්, තමන්ගේම ස්වෛරී AI ක්ෂේත්‍රයක් සහ යටිතල පහසුකම් පද්ධතියක් ගොඩනැගීමට කැනඩාවට කොපමණ කාලයක් ගතවනු ඇත්ද යන්න ඉදිරියේදී දැකගත හැකි වනු ඇත.
