ඇල්බර්ටා ප්රාන්තයේ දිගුකාලීන කොන්සර්වේටිව් බලකොටුවක් ලෙස සැලකෙන කැලගරි-ෂෝ (Calgary-Shaw) ආසනය සඳහා පැවැති අතුරු මැතිවරණයෙන් (byelection) ආණ්ඩුක්ෂේත්රයේ එක්සත් කොන්සර්වේටිව් පක්ෂයට (UCP) එරෙහිව විපක්ෂයේ නව ප්රජාතන්ත්රවාදී පක්ෂය (NDP) අනපේක්ෂිත ජයග්රහණයක් අත්කර ගෙන තිබේ. මෙම පරාජයත් සමඟ ප්රාන්ත ප්රධානී ඩැනියෙල් ස්මිත්ගේ (Danielle Smith) ආණ්ඩුව දැඩි දේශපාලන අර්බුදයකට මුහුණ දී සිටින අතර, පරාජයට හේතුව කුමක්ද යන්න සම්බන්ධයෙන් දේශපාලන ක්ෂේත්රය තුළ දැඩි මතභේදයක් හටගෙන ඇත.
මෙම තස්ක තීරණාත්මක අතුරු මැතිවරණයෙන් එන්.ඩී.පී. (NDP) අපේක්ෂක කැම්බල් (Kyle Campbell) ඡන්ද 7,461 ක් ලබානිමින් ජයග්රහණය කළේය. ඔහු ආණ්ඩු පක්ෂයේ යූ.සී.පී. (UCP) අපේක්ෂක මයික් ඩෙරි (Mike Derry) පරාජය කළේ ඡන්ද 582 කිනි. 1986 දී පිහිටුවන ලද මෙම ආසනය සාම්ප්රදායිකව කොන්සර්වේටිව් පක්ෂය නියෝජනය කළ එකක් වන අතර, මෙයට පෙර එන්.ඩී.පී. පක්ෂය ජයග්රහණය කර ඇත්තේ 2015 වසරේ පැවති ‘ඔරේන්ජ් රැල්ල’ (orange wave) සමයේදී පමණි.
මෙහිදී තවත් විශේෂත්වයක් වූයේ හිටපු අමාත්ය පීටර් ගුත්රිගේ (Peter Guthrie) නව ප්රගතිශීලී ටෝරි (Progressive Tory) පක්ෂය යටතේ ඉදිරිපත් වූ අපේක්ෂක කයිල් ජෝසෆ් ඡන්ද 978 ක් ලබා තුන්වන ස්ථානයට පත්වීමයි.
අගමැති ඩැනියෙල් ස්මිත්ගේ කාර්යාලය මෙම පරාජයට ප්රධාන හේතුව ලෙස දැක්වූයේ කොන්සර්වේටිව් ඡන්ද පදනම දෙකට බෙදී යාම සහ සමස්ත ඡන්දදායකයන්ගේ සහභාගීත්වය අඩුවීමයි. අගමැතිවරියගේ ප්රකාශක සෑම් බ්ලැකට් සඳහන් කළේ නව ටෝරි පක්ෂයේ පැමිණීම නිසා කොන්සර්වේටිව් ගැති ඡන්ද විසිරී ගිය බවයි.
කෙසේ වෙතත්, පීටර් ගුත්රි මෙම චෝදනාව දැඩි ලෙස ප්රතික්ෂේප කළ අතර, වත්මන් යූ.සී.පී. ආණ්ඩුව සැබෑ කොන්සර්වේටිව් ප්රතිපත්තිවලින් බැහැර වී ජනතාවගෙන් දුරස් වූ ජනප්රියවාදී (populist) පාලනයක් ගෙනයන බැවින් එහි ඡන්ද බෙදී යාමක් ගැන කතා කළ නොහැකි බව ප්රකාශ කළේය.
පලාත් ප්රධානියගේ ප්රකාශය ප්රතික්ෂේප කරමින් බොහෝ දේශපාලනඥයන් සහ විචාරකයින් පෙන්වා දුන්නේ මෙම පරාජයට සැබෑ හේතුව වී ඇත්තේ ඉදිරියේදී පැවැත්වීමට නියමිත කැනඩාවෙන් වෙන්වීම හෝ ඒකාබද්ධව සිටීම පිළිබඳ ඔක්තෝබර් 19 ජනමත විචාරණයයි.
ජනමත විචාරණ තර්කයට අමතරව, සාමාන්ය ජනතාව දිනපතා මුහුණ දෙන සෞඛ්ය සේවා අර්බුදය, අධ්යාපන දුෂ්කරතා සහ ඉහළ යන ජීවන වියදම (affordability) වැනි දෛනික ගැටලු විසදීමට අගමැතිවරිය අසමත් වීම මෙම පරාජයට බලපෑ ප්රධාන සාධකයක් බව මොන්ට් රෝයල් විශ්වවිද්යාලයේ දේශපාලන විද්යා මහාචාර්ය ලෝරි විලියම්ස් පෙන්වා දෙයි.
මෙම පරාජයත් සමඟ කැලගරි නගරය කේන්ද්ර කරගනිමින් ඉදිරි 2027 ඔක්තෝබර් 18 වැනි දින පැවැත්වීමට නියමිත මහා මැතිවරණය සඳහා දැඩි අභියෝගයක් එල්ල වී තිබේ. එඩ්මන්ටන් නගරය එන්.ඩී.පී. පක්ෂය සතු වන අතර, ග්රාමීය ප්රදේශ යූ.සී.පී. සතු වන බැවින්, කැලගරි යනු ආණ්ඩුවක් පිහිටුවීමට හෝ පරාජය කිරීමට තීරණාත්මක වන “ප්රධාන සටන්බිම” වේ.
මෙම ආසන මාරුවත් සමඟ ව්යවස්ථාදායකයේ මුළු ආසන 87න් ආණ්ඩු පක්ෂය සතුව ඇත්තේ ආසන 47 ක් පමණක් වන අතර, එන්.ඩී.පී. පක්ෂය ආසන 39 දක්වා තම බලය වැඩි කරගෙන තිබේ.
